Büyük Kuluncak (Malatya) Nb - U - REE - Zr - Li yatağının cevherleşme özellikleri ile alterasyon ilişkisi

Büyük Kuluncak (Malatya) Nb - U - REE - Zr - Li yatağının cevherleşme özellikleri ile alterasyon ilişkisi

O. PULAT, M. KARAKAŞ, M. A. YASTI

Kuluncak (Malatya) ilçesi kuzeyinde Kuluncak Ofiyolitini keserek yerleşen Üst Kretase - Alt Paleosen yaşlı alkali karakterli Kuluncak siyenitoyidi ile ilişkili nadir toprak element (NTE) + Niobyum (Nb) + Uranyum (U) + Zirkon (Zr) ve Lityum (Li) oluşumları incelenmiştir.

Alkali karakterli magma ile ilişkili Büyük Kuluncak NTE - Nb - U yatağı; nadir metaller (Nb ve Zr, Rb) bakımından zengin, ülkemizin ilk ekonomik yatağıdır.

Yatak, Triyas - Alt Kretase yaşlı Domuzdağı Napı kireçtaşlarına sokulum yapan alkali karakterli foid siyenit, sodalit siyenit, siyenit, alkali feldispat siyenit bileşimli kayaçlara bağlı olarak meydana gelmiştir. Magmatik sokulum yapan kayaç içerisinde, kireçtaşları ile olan kontak zonlarda, pegmatitik sokulumlarda ayrıca floritler içerisinde şekillenen nadir toprak elementleri ve floritlerin eşlik ettiği elementler; kontak metazomatizma etkisi ile oluşmuştur. Yatağı oluşturan kayaçların alterasyon derecesi ile cevherleşme özelliklerinin yorumlanması bu çalışmanın ana fikrini oluşturmaktadır.

Nadir toprak elementleri; killi ve ileri derecede killeşmiş örneklerde fazlaca bulunurken, ancak temiz örneklerde nadir toprak elementleri kompozitler açısından kısmen düşüktür. Böylelikle, gerek siyenitin yerleşimi sırasında ve sonraki evrelerde gelişen alterasyonlar ile ana kayaç içerisinde hidrotermal akışkanlar ve kontak metazomatizma etkisi ile gelişen bozunma ve killeşmeler, nadir toprak elementlerinin 2 - 3 kat artmasını sağlamıştır.
MAKALEYE ULAŞMAK İÇİN: https://dergi.mta.gov.tr/dosyalar/images/mtadergi/makaleler/tr/20220414141240_2501_2243_866dd588.pdf

Yorumlar

Bu blogdaki popüler yayınlar

Geological Methods in Mineral Exploration and Mining / Roger Marjoribanks

Baz metal yataklarının uzaktan algılama ile belirlenmesine bir örnek: Hakkari güneyi…

Çatalçam (Soma-Manisa) Au-Pb-Zn-Cu cevherleşmesinin jeolojik, mineralojikpetrografik ve sıvı kapanım özellikleri

ALACAKAYA (ELAZIĞ) MERMERİNDE GULEMAN OFİYOLİTİNİN MUCİZESİ

Tectonic Triggers for Postsubduction Magmatic-Hydrothermal Gold Metallogeny in the Late Cenozoic Anatolian Metallogenic Trend, Türkiye